Etik Sorumluluklar ve Politikalar

Demiryolu Mühendisliği Dergisi’nde yayınlanan çalışmaların tarafsız ve etik olması amacıyla editörler kurulu tarafından etik politikalar geliştirilmiştir. 

Bu politikalar yazarlar, editörler ve hakemler ile ilgili süreçleri kapsamaktadır. 

Demiryolu Mühendiliği Dergisi’nde yer alan etik görev ve sorumluluklar, ulusal ve uluslararası alanlarda taranan dergilerin yayın politikaları ile açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan rehberler ve politikalar dikkate alınarak hazırlanmıştır.

Yazarların Etik Sorumlulukları
  • Araştırmacıların gönderdikleri makaleler özgün olmalı; yöntem ve bulgular doğru bir şekilde bildirilmelidir. 
  • Yazarlar, yazılarının hazırlanmasında, derginin yazım kurallarına uymalıdır. 
  • Yazar(lar), yayınların içeriği açısından ortak sorumludurlar.
  • Ancak, yazarlar araştırmanın sadece belirli yönleri için sorumluluk alırsa, bu yayında belirtilmelidir.
  • Çalışmanın içeriğine katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak belirtilmemelidir.
  • Tüm yazarlar, yazar listesini kabul etmeli ve yayının gönderilen ve kabul edilen sürümlerini onaylamalıdır. 
  • Yazar listesindeki herhangi bir değişiklik, listeden çıkarılmış olanlar da dahil olmak üzere, tüm yazarlar tarafından onaylanmalıdır. 
  • Sorumlu yazar, editör ile diğer yazarlar arasında bir iletişim noktası olarak hareket etmeli ve ortak yazarları bilgilendirmeli ve yayın hakkında önemli kararlara dahil etmelidir.
  • Yazar(lar)ın yararlandıkları bütün çalışmalara eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir. 
  • Yazarlar, alıntılanan çalışmayı okumadılarsa, diğer yayınlardan alıntılar kopyalamamalıdırlar.
  • Diğer araştırmacıların yayınlarından doğrudan alınan orijinal ifadeler, uygun alıntılarla birlikte tırnak işaretleri içinde görünmelidir.
  • Dergiye gönderilen yazılar başka yerde yayınlanmamış ve aynı anda sunulmamış olmalıdır.
  • Araştırmacılar sonuçlarını dürüst, sahtecilik veya uygunsuz veri manipülasyonu olmadan sunmalıdırlar.
  • Yazarlar, gönderilen eserin orijinal olduğuna ve herhangi bir dilde başka bir yerde yayınlanmama koşullarına uymalıdır.
  • Ancak, yurtdışında yabancı bir dilde yayınlanmış olmasına rağmen, bu makalenin Türkiye'de daha fazla okuyucuya ulaşması için makale, yayın kurulunun kararı ile Türkçe olarak yayınlanabilir.
  • Bu tür yayınlarda ilgili telif hakkı sözleşmelerine ve izin gereksinimlerine uyulmalıdır. Bu gerçek okuyuculara açık bir şekilde verilmelidir.
  • Telif hakkı materyali (örneğin tablolar, şekiller, fotoğraflar, haritalar veya kapsamlı alıntılar) yalnızca uygun izin ve onay ile kullanılmalıdır.
  • Görüntüler, dosyalar, şekiller ve tablolar, orijinal veya mevcut bulgulardan yanıltıcı bir şekilde değiştirilmemelidir.
  • Yazarlar, insan görüntüleri için ilgili kişilerden izin almalıdır. Bu izin, çalışmanın hangi dergide yayınlanacağını katılımcılara bildirmelidir.
  • Doğrudan ve dolaylı mali destek dahil olmak üzere tüm araştırma fonu kaynakları, ekipman veya materyal tedariki ve diğer destek açıklanmalıdır.
  • Yazar(lar) gönderilen, kabul edilen veya yayınlanan bir çalışmada bir hata bulmuşsa, editörü uyarmalıdır. Yazarlar düzeltmeler veya geri çekme konusunda gerektiğinde editörler ile işbirliği yapmalıdır.
  • Yazarlar hakemlerin yorumlarına profesyonel ve zamanında cevap vermelidir.
  • Yazarlar çalışmayı gözden geçirmek amacıyla geri çekerlerse ya da şartlı kabul aldıktan sonra hakem yorumlarına yanıt vermemeyi seçerse editöre bilgi vermelidir.

Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları
  • Editörler yayınladıkları her şeyden sorumludurlar.
  • Editörler, yayınlanmış tüm makalelerin kendi alanlarına önemli ölçüde yeni bir katkıda bulunduğundan emin olmak için çalışmalıdır.
  • Editörler adil ve tarafsız kararlar vermeli; adil ve uygun bir gözden geçirme süreci sağlamalıdır.
  • Editörler, yeterli uzmanlığa sahip kişileri seçerek ve çıkar çatışması olanlardan kaçınarak yayınlanmak üzere kabul edilen makaleler için uygun hakemler kullanmalıdır.
  • Editörler yalnızca akademik konularda karar vermeli ve kararları için tüm sorumluluğu üstlenmelidir.
  • Editörler hakemlerin kimliklerini korumalıdır.
  • Uygun nedenlerle yazarlıkta değişiklikler olduğunda, editörler tüm yazarların (bir yazar listesinden isimleri çıkarılmış olanlar da dahil olmak üzere) bunların yazılı olarak kabul edilmesini şart koşmalıdır.
  • Editörler, anti-intihal yazılımı kullanarak intihal aramaları yapma hakkını saklı tutar.
  • Yayınlanmış çalışmalardaki hatalar, okuyucular, yazarlar veya editörler tarafından işaret edildiğinde, bir düzeltme mümkün olan en kısa zamanda yayınlanmalıdır. yayının çevrimiçi versiyonu, düzeltme tarihi ve basılmış dizgi hatasına bir bağlantı ile düzeltilebilir.
  • Editörler, okuyucular, hakemler veya diğer editörler tarafından ortaya atılan her türlü iddia veya şüphe ya da yayın suistimali şüphesine cevap vermelidir.
  • İnsanların imgeleri için, editörler, yazarların yayın için açık bir şekilde onay almasını şart koşmalıdır. Bu izin, çalışmanın hangi dergide yayınlanacağını katılımcılara bildirmelidir.
  • Editörler, derginin okuyucuları için uygun olmadığı veya kalitesiz olduğu düşünüldüğünde hakemli bir makaleyi reddedebilir. Bu karar adil ve tarafsız bir şekilde yapılmalıdır.
  • Editörlerden gelen yazışmalar genellikle ilgili yazar ile yapılır. Editörler Tüm yazarların yayından haberdar olmasını sağlamak ve yayının onaylanmasını sağlamak için ilk gönderimde ve son kabul aşamasında tüm yazarlarla iletişim kurar.
  • Editörler tüm hakem yorumcularının yorumlarını bütünüyle iletmelidir. Bununla birlikte, istisnai durumlarda, örneğin, hakaret veya rahatsız edici ifadeler içeriyorsa, bir incelemenin bölümlerini hariç tutmak gerekli olabilir. Ancak, bu tür editoryal takdir yetkisinin uygunsuz yorumları bastırmak için uygunsuz bir şekilde kullanılmaması önemlidir.

Hakemlerin Etik Sorumlulukları
Demiryolu Mühendisliği Dergisi’ne gönderilen çalışmalar, isimsiz olarak ilgili alanda en az iki hakeme değerlendirilmek üzere gönderilir. Hakem değerlendirmelerinde makale hakkında olumlu ve olumsuz görüşün eşitliği durumunda editörün veya üçüncü bir hakemin görüşü alınır. Demiryolu Mühendisliği Dergisi’nde çift-kör hakem değerlendirme süreci benimsenmiştir; yazar ve hakem birbirlerinin kimliğinden habersizdir.

  • Hakemler, sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışmaları değerlendirmeyi kabul etmelidirler.
  • Hakemler, değerlendirme sürecini belirli bir zamanda tamamlamalıdırlar.
  • Hakemler, tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdırlar.
  • Hakemler dini inanç, ırk, cinsiyet siyasi düşünce gibi faktörlerin değerlendirme sürecine kesinlikle etki etmemesi konusunda duyarlı davranmalıdır
  • Hakemler değerlendirmeyi yapıcı ve nazik dille yapmalıdır.
  • Hakemler, makaleyi akademik açıdan değerlendirmelidir ve değerlendirmeler makalenin içeriği ile ilgili olmalıdır.